पाथरशेट हे महाराष्ट्रातील पुणे जिल्ह्याच्या मुळशी तालुक्यात वसलेले एक निसर्गरम्य, शांत आणि सांस्कृतिक दृष्ट्या समृद्ध असे गाव आहे. सह्याद्री पर्वतरांगेच्या कुशीत वसलेले हे गाव नैसर्गिक सौंदर्य, आदिवासी संस्कृती आणि शांत ग्रामीण जीवनशैलीसाठी ओळखले जाते. लोकसंख्या कमी असली तरी पाथरशेट हे ग्रामीण महाराष्ट्राच्या अस्सल परंपरांचे दर्शन घडवणारे गाव आहे, जिथे परंपरा आणि हळूहळू होणारा विकास यांचा सुंदर संगम दिसतो. या लेखात पाथरशेट गावाचे भूगोल, लोकसंख्या, संस्कृती, संपर्क साधन, अर्थव्यवस्था आणि अलीकडील स्थानिक घडामोडी यांचा समावेश असलेला सविस्तर  आहे.

भौगोलिक स्थान व पर्यावरण

पाथरशेट हे मुळशी तालुक्याच्या पश्चिम भागात वसलेले असून, हिरवेगार डोंगर, धबधबे आणि समृद्ध जैवविविधतेसाठी प्रसिद्ध आहे. अंदाजे २६८ हेक्टर डोंगराळ भूभागावर पसरलेले हे गाव शेती, जंगल संसाधने आणि गुरे चराईस अनुकूल आहे. मुलशी धरण आणि नयनरम्य दऱ्यांच्या जवळ असल्यामुळे येथे वर्षभर हवामान आल्हाददायक राहते. पश्चिम घाटाच्या संवेदनशील पर्यावरणीय पट्ट्यात असल्याने या भागात विविध प्रकारची वनस्पती आणि प्राण्यांचे अस्तित्व आढळते.

लोकसंख्या व जनसांख्यिकी

२०२५ मध्ये पाथरशेटची लोकसंख्या सुमारे ८८ इतकी असण्याचा अंदाज आहे. २०११ च्या जनगणनेनुसार गावात २० कुटुंबांमध्ये एकूण ७७ लोक राहत होते. गावातील मोठा हिस्सा अनुसूचित जमातींचा असून त्यांची पारंपरिक रूढी, भाषा आणि शेती पद्धती आजही टिकून आहेत. शिक्षणाबाबत जागृती वाढत असल्याने आणि जवळच्या गावांतील शाळांची उपलब्धता वाढल्याने साक्षरतेत हळूहळू सुधारणा होत आहे.

अर्थव्यवस्था व शेती

गावाची अर्थव्यवस्था मुख्यत्वे शेतीवर आधारित आहे. येथे प्रामुख्याने भाताची शेती केली जाते, तसेच हंगामी भाजीपाला आणि डोंगराळ प्रदेशात योग्य अशा लहान प्रमाणातील पिकांचे उत्पादन घेतले जाते. अलीकडील काळात मुळशी परिसरातील अनियमित पावसामुळे भात उत्पादनावर परिणाम झाला असून शेतकऱ्यांमध्ये चिंता वाढली आहे. तरीही पारंपरिक शेती पद्धती, गुरे पालन आणि जंगलाशी संबंधित व्यवसायांवर गावकऱ्यांचा उदरनिर्वाह चालतो.